نقطه انحراف هر حرکتی از انجایی صورت می پذیرد که بی سوادان و نادانان جای فرزانگان را بگیرند کسانی که خود را بی نیاز از مطالعه و تدبیر می دانند و فکر می کنند  چون به هر علتی مورد توجه و استقبال برخی عوام قرار گرفته اند حتی میتوانند نظریه دینی هم صادر کنند ، ولی با این همه ، این ، چیزی از وظیفه بزرگان خردمندان و عالمان نمی کاهد . رسالتی که با زدودن دل از نا خالصی  ها شروع شده و با غور جست و جوی عالمانه در منابع نورانی اسلام عزیز یعنی قران کریم و سخنان و سیره پاک معصومین (ع) ادامه یافته و با بررسی سیره علمای راستین دین و مراجع بزرگوار تقلید به عنوان نمایندگان امام معصوم (ع) در عصر غیبت کامل شده است و با بیان درست به مردم و اگاه سازی موثر و مبارزه با گیجی ها به سر انجام می رسد.

البته تفکر موشکافانه و خوش اندیشی در بررسی شرایط زمان و مکان اداب و رسوم اقوام و فرق قائل شدن بین اصول و فروغ و سلیقه ها از عوامل تعیین کننده این پروسه است که باید لحاظ شود.

در افت زدایی ار ائین عزاداری سید الشهدا (ع) برخی دچار افراط و برخی دچار تفریط می شوند ، برخی کلا بعد عاطفی و احساس و پرداختن به عزاداری را نوعی  عوامگری میدانند و نفی می کنند و برخی فقط به این بعد از قضیه  بسنده می کنند ، ولی  هر دو گروه در اشتباهند چرا که هم بعد عاطفی و هم بعد عقلانی عاشورا ، هر دو حائز اهمیت و دارای فواید بی شمارند که ما را  به اهداف امام حسین (ع) نزدیک می کنند.

با نگاهی به سخنان و سیره ائمه اطهار (ع) در می یابیم که ان ذوات مقدسه توصیه های اکیدی نسبت به برپایی مجالس عزا نموده اند و چه ثواب های عظیم و بی شماری را بر ان متذکر شده اند و خود نیز اهتمام زیادی به برپایی این گونه مجالس  داشته اند . بنابر این اصل برپایی مراسم عزاداری برای اهل بیت عصمت و طهارت (ع) امری است ممدوح و لازم ولی همانگونه که به فرموده امام علی (ع) هر عملی نیاز به شناخت و معرفت دارد. ما نیز باید با شناخت فلسفه قیام حسینی و اهداف اقامه عزا اشنا باشیم تا این مجالس کارکردی مفید و مورد رضای اهل بیت (ع) را داشته باشند و ما نابخردانه مشغول پیرایه ها و افت ها نشویم و اصل دور نمائیم.

به این سخنان حضرت امام خمینی (ره) توجه فرمایید : (( شاید غربزده ها به ما می گویند ملت گریه و شاید خودی ها نمی توانند تحمل کنند که یک قطره اشک، مقابل چقدر ثواب است یک مجلس عزا چقدر ثواب دارد و ..... مجلس عزا نه تنها برای این است که گریه کنند و اجر ببرند ، البته این هم هست ، بلکه مهم ان جنبه سیاسی است که ائمه ما در صدر اسلام نقشه اش را کشیده اند که تا اخر باشد و این اجتماع ، تحت یک بیرق و یک ایده باشد و هیچ چیز نمیتواند این کار را به مقداری که عزای سیدالشهدا موثر است انجام دهد ، همه باید بدانیم که انچه موجب وحدت بین مسلمین است ، این مراسم سیاسی عزاداری ائمه اطهار است ، این روضه است که منبر و محراب را حفظ کرده . همین گریه ها است که کارها را پیش برده ، همین اجتماعات است که مردم را بیدار می کند ، این دستجات عظیم عاشورا است که مردم را برای اسلام و حفظ مقاصد اسلام مهیا می کند . نتیجه این که مهمترین فلسفه و هدف این عزاداری ها و این توصیه های موکد ، علاوه بر این جنبه های فردی و عاطفی  و معنوی و اخروی ، جنبه های مبارزاتی بر علیه  ظلم و ستم و وحدت و سازماندهی شیعیان علیه ظالمین و ستمگران و زنده نگه داشتن اسلام اصیل نبوی و علوی است.

با کمال تأسف برخی مجالس عزاداری با پرداختن بیش از حد به بعد احساسی ان هم همراه با افات بیشمار ان نه تنها در راستای فلسفه عزاداری قرار ندارند بلکه به ضد ان هم تبدیل شده اند .

خواندن اشعاری که هیچگونه سنخیتی با روح بزرگ و عزتمند امام حسین (ع) ندارد پرداختن یک بعدی و ظاهری به سیمای ائمه اطهار (ع) که نه تنها واقعی نیست بلکه بعضاً وهن ان بزرگواران می باشد ، غلو کردن و یا کفر گویی که روح مطهر ائمه اطهار (ع) نیز از اینگونه مطالب منزجر است وارد کردن دروغ و تحریف در ذکر مصیبت ها که علاوه بر گناه بودن دروغ موجب اهانت به اهل بیت (ع) و دستاویزی برای مخالفین می شود احساسات را بر دین و عقل حاکم کردند بطوری که  بعضاً ؟! خواب دیدن و خرافات حجت شرعی قلمداد می شود و از همه بدتر اینکه نظرات مراجع بزرگوار تقلید که جانشینان امام معصوم (ع) در عصر غیبت هستند به بهانه اینکه دستگاه امام حسین (ع) بالاتر از فقه و شرع است ، نادیده انگاشته می شود و البته با کمال تأسف برخی از ذاکرین نیز به خود اجازه می دهند تا در امور دینی دخالت کرده و فتوا دهند . در کنار اینها اضافه می شود برخی ناهنجاری ها در نحوه عزاداری ها که اگر اهتمام جدی در این افت زدایی صورت نپذیرد ، همه ما مسئول بوده و در ظلم مضاعف به اهل بیت عصمت و طهارت (ع) شریک جرم خواهیم بود .

سوگمندانه مشاهده میشود برخی مقدسین دستگاه امام حسین (ع) را جدای از سایر مسائل اسلام دانسته و خیلی موافق افت زدایی از این دستگاهها نیستند ولی باید به این دوستان یاد اوری شد افراط و تفریط که از مهمترین افات هستند در هر امری نکوهیده است .بخصوص در مسائل مربوط به اسلام و عبادات و همه اعمال ما باید مطابق با قران و عترت باشد و دستگاه حسینی نیز از این مسئله مستثنی نیست . افت زدایی یعنی اموری که بر خلاف رضایت امام حسین (ع) وارد این دستگاه شده و باید از ان زدوده شود والا اموری که موافق شرع و عقل باشد و حتی اموری که غیر شرعی و غیر عقلی باشد انجام دادنش بی اشکال است بخصوص اینکه خیلی از موارد اظهار حزن و عزاداری ها تابع اداب و رسوم شهرها و اقوام مختلف بوده و قطعاً از گوناگونی برخوردار است ولی انچه برای یک عزادار واقعی مهم است ، این است که نه بر اساس دل خود بلکه بر اساس خواسته خاندان پاک پیامبر اسلام (ص) رفتار کند هر چند ان عمل خود خواسته حرام نباشد . در این صورت است که اینگونه اعمال نجات دهنده ما خواهد بود .